Για «εργασιακό μισαναπηρισμό» και αυθαίρετους αποκλεισμούς στο Δημόσιο κάνει λόγο ο Σύνδεσμος Κοινωνικών Λειτουργών Ελλάδος, με αφορμή περιστατικό υποψηφίου που κρίθηκε «ακατάλληλος» λόγω ψυχικής υγείας.

Ένα σοβαρό περιστατικό διάκρισης εις βάρος ατόμου με ψυχοκοινωνική αναπηρία φέρνει στο φως το Περιφερειακό Τμήμα Κεντρικής Μακεδονίας του Σ.Κ.Λ.Ε., προκαλώντας ερωτήματα για το κατά πόσο η ψυχιατρική μεταρρύθμιση στην Ελλάδα έχει προχωρήσει πέρα από το θεωρητικό επίπεδο.

Σύμφωνα με την επίσημη ανακοίνωση του Συνδέσμου, υποψήφιος που συμμετείχε σε ειδική προκήρυξη για άτομα με αναπηρία και πληρούσε όλα τα τυπικά και ουσιαστικά προσόντα για θέση σε φορέα της Κεντρικής Μακεδονίας, αποκλείστηκε από τη διαδικασία πρόσληψης. Ο λόγος; Μια γενικόλογη αξιολόγηση που τον έκρινε «ακατάλληλο» επικαλούμενη την ανάγκη για «επίβλεψη» λόγω του ιστορικού ψυχικής του υγείας.

«Η διάγνωση δεν είναι ανικανότητα»

Οι Κοινωνικοί Λειτουργοί της περιοχής ξεσπούν κατά της πρακτικής αυτής, τονίζοντας ότι ο αποκλεισμός βαφτίζεται «μέτρο προστασίας», ενώ στην πραγματικότητα αποτελεί παράγοντα κοινωνικού θανάτου.

«Η ψυχική κρίση δεν ταυτίζεται με μόνιμη ανικανότητα», επισημαίνει ο Σ.Κ.Λ.Ε. στην παρέμβασή του. «Οφείλουμε να αναγνωρίζουμε τη δυναμική της ανάρρωσης. Η εργασία είναι θεμελιώδες δικαίωμα και το βασικότερο εργαλείο για την αξιοπρέπεια και την αυτονομία του ατόμου».

Τα «τυφλά σημεία» των αξιολογήσεων

Το ρεπορτάζ αναδεικνύει μια παγιωμένη νοοτροπία στον δημόσιο τομέα, όπου οι αξιολογήσεις συχνά βασίζονται σε στερεότυπα και προκαταλήψεις παρά σε εξατομικευμένα δεδομένα. Η χρήση αόριστων αναφορών σε «πιθανούς κινδύνους» φαίνεται πως λειτουργεί ως βολικό πρόσχημα για την αποφυγή προσλήψεων ατόμων από ευάλωτες ομάδες.

Τα βασικά σημεία της καταγγελίας:

• Θεσμικός Μισαναπηρισμός: Οι πρακτικές αξιολόγησης στο Δημόσιο εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν την αναπηρία ως «πρόβλημα προς διαχείριση» και όχι ως δικαίωμα στην ισότιμη συμμετοχή.
• Έλλειψη Εύλογων Προσαρμογών: Αντί οι φορείς να προσαρμόζουν το περιβάλλον εργασίας (όπως ορίζει ο νόμος), επιλέγουν τον εύκολο δρόμο του αποκλεισμού.
• Παραβίαση Δεοντολογίας: Η προκαταβολική απόρριψη υποψηφίων βάσει παρελθοντικού βιώματος υπονομεύει την επιστημονική τεκμηρίωση.

Κράτος Δικαίου ή Κράτος Στίγματος;

Η παρέμβαση του Σ.Κ.Λ.Ε. καταλήγει με ένα σαφές μήνυμα προς την Πολιτεία: Η ένταξη των ατόμων με ψυχοκοινωνική αναπηρία δεν είναι ζήτημα «φιλανθρωπίας», αλλά υποχρέωση ενός σύγχρονου κράτους δικαίου. Η περίπτωση της Κεντρικής Μακεδονίας φαίνεται να είναι μόνο η κορυφή του παγόβουνου σε μια αγορά εργασίας που ακόμα δυσκολεύεται να αποδεχτεί τη διαφορετικότητα.

«Αυτό που απαιτείται δεν είναι περισσότερος έλεγχος, αλλά περισσότερη εμπιστοσύνη και ενδυνάμωση», καταλήγει ο Σύνδεσμος, ζητώντας την άμεση αναθεώρηση τέτοιων πρακτικών.